Ofise ilk gelip, son çıkmaktır girişimcilik. Fotoğraf: Ömercan Çelikler

Esnaf ya olur, ya ölür.

Jack Welch ya da Dale Carnegie’den bir alıntı yapacaktım ama fazla havalı olurdu. Çok daha basit bir Anadolu deyişi ile girişimcilile ilgili naçizane notlarıma girelim:

Arkadaşlar girişimcilik kolay değildir! Kimse kolay olacağını söylemedi zaten. Girişimciliğin, bir yerde çalışmaktan daha kolay olacağını düşünüyorsanız, Duman’dan Kolay Değildir şarkısını dinlemenizi şiddetle tavsiye ediyorum.

Bu yola hayalleriniz için girmelisiniz. Kolay olduğu/olacağı için değil. (Herkes girişimci de olmak zorunda değil bu arada.) Eğer hayalleriniz için parasız kalmaya, ay başından korkmaya ve tüm sonuçlar ile yüzleşmeye hazırsanız bu yola girmelisiniz. Gerçekten kolay değil bu yol. Bunu anlamanız şart.

Tavsiyem: Çalıştığınız kurumdaki insanlara ve ne yaptıklarına bakın. Onların olmadığı ve her şeyden sizin tek başınıza sorumlu olduğunuzu düşünün. Örneğin su bitiyor, biri sipariş veriyor ve oraya konuyor. Bu bile basit ama bir iş.

Kendi işinizi yapacaksanız, çelik gibi sinirleriniz olmalı. Etrafınızdaki insanlar, içinde bulunduğunuz ekonomik şartlar, kontrol edebildiğiniz ve edemediğiniz diğer tüm faktörler. Tamamı sizi pes ettirmek için uğraşacak.

Azimli bir sıçan olmazsanız (ya da azimle sıçan biri) günün sonunda pes edeceksiniz ki biz buna ölmek diyoruz. Eğer ölmemeyi başarırsanız, her geçen gün daha da güçlenerek, önünüze çıkan yeni sorunlara “bu da sorun mu canım, ben neler gördüm!” diyebilmeye başlayacaksınız. Ne olursa olsun, pes etmemeniz gerekiyor!

Tavsiyem: Koşuya başlamanızı, önce yarı maraton daha sonra tam maraton bitirmeye çalışmanızı tavsiye ederim. Beyni pes etmemek üzerine kurgulamanın en güzel yollarından biri.

Girişimcilik yolunda aslında en zor olan kısım, işin en başları. Bir şeye inandınız. O yola baş koydunuz. Burası nispeten kolay kısmı. Ya gerisi?

En başta ailenizi, arkadaşlarınızı, daha sonra işi beraber yapılabilir hale getireceğiniz yol arkadaşlarınızı (ki ben ona kader birliği yaptığımız kişiler diyorum) ve en zoru yatırımcıları inandırmak.

Kimse fikrinize öyle hemen inanmayacak. Buna hazırlıklı olun. Eğer biraz şanslı biraz da güvenilir biri iseniz bu bölümü çok yara almadan geçebilirsiniz.

Tavsiyem: Olası tüm sorulara tatmin edici cevap verebilecek şekilde kendinizi hazırlayın. Özgüven ve soruların tereddütsüz cevaplanabiliyor olması başkalarının size inanması için çok önemli. İşinize hakim olun.

Her şey iyi gittiğinde bile çeşitli korkularınız olacak. Korku iyidir arkadaşlar, zinde tutar. İnsan bilmediğinden korkar. Bol bol alanınızda okuma, araştırma yapın.

Yurtdışı, yurtiçi rakipleriniz ne yapıyor? Kurucuları kimler? Ne gibi özellikleri var? Rakiplerinizin yatırımcıları kim? Ortaklık yapısı nasıl? Nasıl bir ekibi var? Ofisi nasıl? Nelere değer veriyorlar?

Hakimiyet seviyesi arttıkça, belirsizlikler ortadan kalkacak ve korkunuz azalacak. Korkmaktan korkmayın.

Tavsiyem: Korktuğunuzda, sizi bekleyen başarılı ve heyecan dolu günleri hayal edin. O günlere ulaştığınızda bu korkulara bakıp güleceğinizden emin olun. Sonra devam edin.

Ne kadar iyi hazırlanırsan hazırlan, yolda hata yapacaksın. Bu kaçınılmaz. Hata yapmak ayıp değil, öğrenmemek ayıp. Dedemin hiç aklımdan çıkarmadığım bir lafı var:

Biraz akıllı biri hatalarından ders çıkarır ve tekrarlamaz. Gerçekten zeki biri başkalarının hatalarından ders çıkarandır.

İnsanlar hata yapmayı, başarısızlığı çok büyük eksiklik görüyor. “Kervan yolda düzülür” derler.

Tavsiyem: Hata yaptığında ufak bir çocuk gibi ağlayıp durma. Hemen harekete geç ve telafi etmeye bak. Hiç bir hata, o hataya üzülerek harcadığın vakitten daha büyük bir hata değildir.

Yarışa nerede başladığınız değil, nerede bitirdiğiniz önemli.

Kaç yaşında, nerede, kim ve hangi imkanlara sahip olduğunuz önemli değil. Girişimcilik için hiç bir zaman geç değil. Ama…

Girişimcilik cesaret ister.

Girişimcilik fedakarlık ister.

Girişimcilik sabır ister.

Bunları göstermeden girişimci ve/veya başarılı olmak, hayallerimi gerçekleştirmek istiyorum derseniz. Daha çok beklersiniz.

Tavsiyem: Ali Sabancı

Hepinize kolay gelsin, başarılar.

MN

ikas.com • twitter.com/mustafa_namoglu • instagram.com/mustafanamoglu/